Rheoliadau Gofal Cymunedol, Gwasanaethau ar gyfer Gofalwyr a Gwasanaethau Plant (Taliadau Uniongyrchol) (Cymru) 2011

Nodyn Esboniadol

(Nid yw'r nodyn hwn yn rhan o'r Rheoliadau)

Mae'r Rheoliadau hyn yn darparu ar gyfer gwneud taliadau uniongyrchol er mwyn i berson sicrhau darpariaeth o rai gwasanaethau gofal cymdeithasol. Wrth wneud hynny, maent yn dirymu ac yn disodli Rheoliadau Gofal Cymunedol, Gwasanaethau ar gyfer Gofalwyr a Gwasanaethau Plant (Taliadau Uniongyrchol) (Cymru) 2004.

Y gwasanaethau dan sylw yw'r rheini y byddid yn eu darparu o dan y deddfiadau gofal cymunedol a grybwyllir yn adran 46(3) o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol a Gofal Cymunedol 1990, i ofalwyr o dan adran 2 o Ddeddf Gofalwyr a Phlant Anabl 2000 neu wasanaethau o dan adran 17 o Ddeddf Plant 1989 (darparu gwasanaethau i blant mewn angen, eu teuluoedd ac eraill).

Mae rheoliadau 3, 4 a 5 yn rhagnodi disgrifiadau o bersonau y caniateir iddynt gael taliadau uniongyrchol.

Mae rheoliad 6 yn rhagnodi personau y caniateir iddynt weithredu fel cynrychiolwyr i bersonau sydd heb alluedd i gydsynio â gwneud taliadau uniongyrchol, o fewn yr ystyr a roddir i “persons lacking capacity” yn Neddf Galluedd Meddyliol 2005.

Mae rheoliad 7 yn rhagnodi'r pwerau y mae'n rhaid i ddirprwy neu dderbyniwr eu cael er mwyn gweithredu ar ran person heb alluedd.

Mae rheoliad 8 yn pennu'r amgylchiadau pan fo rhaid, neu pan ganiateir, i awdurdod cyfrifol (“awdurdod”) wneud taliadau uniongyrchol i bersonau sydd â galluedd i gydsynio â gwneud taliad uniongyrchol.

Mae rheoliad 9 yn pennu'r amgylchiadau pan fo rhaid, neu pan ganiateir, i awdurdod wneud taliadau uniongyrchol i bersonau heb alluedd.

Mae rheoliadau 10 ac 11 yn gwneud darpariaeth ynglŷn â swm taliadau uniongyrchol ac ynglŷn â'u talu i bersonau sydd â galluedd i gydsynio ac i bersonau sydd heb alluoedd, yn eu trefn. Rhaid i daliadau uniongyrchol fod naill ai'n daliadau gros neu'n daliadau net o ba bynnag swm yn penderfyna'r awdurdod sy'n ddyledus fel cyfraniad gan y person mewn perthynas â'r gwasanaeth. Mewn rhai achosion, taliad gros yn unig a ganiateir. Yn achos taliadau uniongyrchol i bersonau sydd â galluedd i gydsynio, ceir gwneud taliad naill ai i'r person rhagnodedig neu i ba bynnag berson arall a enwebir gan y person hwnnw. Maent yn pennu'r amgylchiadau pan fo'n ofynnol i awdurdod benderfynu modd person yn unol â Rheoliadau Ffioedd Gofal Cymdeithasol (Taliadau Uniongyrchol) (Asesu Modd a Phenderfynu ar Ad-daliad neu Gyfraniad) (Cymru) 2011.

Mae rheoliadau 12 a 13 yn pennu amodau y mae'n rhaid, neu y caniateir, eu gosod ynglŷn â thaliadau uniongyrchol i bersonau sydd â galluedd i gydsynio neu i bersonau heb alluoedd, yn eu trefn. Yn benodol, gwaherddir defnyddio taliad uniongyrchol i sicrhau gwasanaeth gan bersonau penodol, ac eithrio mewn amgylchiadau penodedig.

Mae rheoliad 14 yn pennu'r cyfnodau hwyaf o lety preswyl y caniateir eu sicrhau gan ddefnyddio taliad uniongyrchol a'r amgylchiadau pan na chaniateir defnyddio taliad uniongyrchol i sicrhau llety o'r fath.

Mae rheoliad 15 yn darparu bod awdurdod, pan yw'n gwneud taliad uniongyrchol, yn cadw ei swyddogaethau mewn perthynas â darparu'r gwasanaeth. Mae'n darparu hefyd nad yw awdurdod o dan unrhyw rwymedigaeth mewn perthynas â darparu'r gwasanaeth, ar yr amod y bodlonir ef y bydd anghenion y person yn cael eu diwallu gan y trefniadau a wneir gan y person ei hunan.

Mae rheoliad 16 yn pennu'r amgylchiadau pan gaiff awdurdod wneud yn ofynnol bod taliad uniongyrchol yn cael ei ad-dalu.

Mae rheoliad 17 yn darparu ar gyfer adolygu'r trefniant taliadau uniongyrchol gan yr awdurdod mewn rhai amgylchiadau.

Mae rheoliadau 18 a 19 yn darparu ar gyfer yr amgylchiadau pan fo rhaid, neu pan ganiateir, i awdurdod roi'r gorau i wneud taliadau uniongyrchol i bersonau sydd â galluedd i gydsynio ac i bersonau sydd heb alluoedd, yn eu trefn.

Mae rheoliad 20 ac Atodlen 3 yn darparu ar gyfer dirymu rheoliadau penodedig.