Welsh Statutory Instruments
2021 Rhif 1182 (Cy. 293)
Llywodraeth Leol, Cymru
Gorchymyn Sir Benfro (Trefniadau Etholiadol) 2021
Gwnaed 25 Hydref 2021
Yn dod i rym yn unol ag erthygl 1(2) a (3)

Mae Comisiwn Ffiniau a Democratiaeth Leol Cymru, yn unol ag adran 36(5) o Ddeddf Llywodraeth Leol (Democratiaeth) (Cymru) 2013 (“Deddf 2013”), wedi cyflwyno i Weinidogion Cymru adroddiad dyddiedig Gorffennaf 2019 yn cynnwys ei argymhellion ar gyfer newid a manylion ei adolygiad o’r trefniadau etholiadol ar gyfer Sir Benfro.
Sefydlwyd y Comisiwn Ffiniau Llywodraeth Leol i Gymru gan adran 53 o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972 (p. 70) (“Deddf 1972”) ac Atodlen 8 iddi. Diddymwyd adran 53 ac Atodlen 8 gan adran 73(2) o Ddeddf Llywodraeth Leol (Democratiaeth) (Cymru) 2013 (dccc 4) (“Deddf 2013”) ac Atodlen 2 iddi. Mae Deddf 2013 yn ailenwi’r Comisiwn Ffiniau Llywodraeth Leol i Gymru yn Gomisiwn Ffiniau a Democratiaeth Leol Cymru (gweler adran 2).
2013 dccc 4.
Mae Gweinidogion Cymru, ar ôl ystyried y materion y cyfeirir atynt ac a nodir yn adran 37(2)(a) ac (c) o Ddeddf 2013, wedi penderfynu rhoi effaith i’r argymhellion hynny gydag addasiadau.
Yn unol ag adran 37(3) o Ddeddf 2013, mae mwy na 6 wythnos wedi mynd heibio ers i’r argymhellion hynny gael eu cyflwyno i Weinidogion Cymru.
Mae Gweinidogion Cymru yn gwneud y Gorchymyn a ganlyn drwy arfer eu pwerau a roddir gan adran 37(1) o Ddeddf 2013.

Enwi a chychwyn
1. (1) Enw’r Gorchymyn hwn yw Gorchymyn Sir Benfro (Trefniadau Etholiadol) 2021.
(2) At unrhyw ddiben a nodir yn rheoliad 4(1) o’r Rheoliadau, daw’r Gorchymyn hwn i rym drennydd y diwrnod y’i gwneir.
(3) At bob diben arall, daw’r Gorchymyn hwn i rym ar y diwrnod arferol ar gyfer ethol cynghorwyr yn 2022.
Mae Gorchymyn Awdurdodau Lleol (Newid Blynyddoedd Etholiadau Cyffredin) (Cymru) 2019 (O.S. 2019/1269 (Cy. 220)) yn diwygio adran 26(1) o Ddeddf 1972 i ddarparu y bydd etholiadau cyffredin cynghorwyr awdurdodau lleol yn cael eu cynnal yn y flwyddyn 2022 yn hytrach na 2021.

Dehongli
2. Yn y Gorchymyn hwn—
ystyr “y Rheoliadau” (“the Regulations”) yw Rheoliadau Newidiadau i Ardaloedd Llywodraeth Leol 1976;
O.S. 1976/246. Mae adran 74(3) o Ddeddf 2013 yn darparu bod y Rheoliadau yn parhau i gael effaith mewn perthynas â gorchmynion a wnaed o dan Ran 3 o Ddeddf 2013, fel pe bai’r gorchmynion hynny wedi eu gwneud o dan Ran 4 o Ddeddf 1972.
ystyr “ward etholiadol” (“electoral ward”) yw unrhyw ardal yr etholir aelodau drosti i Gyngor Sir Penfro;
mae unrhyw gyfeiriad at fap yn golygu un o’r 10 map a farciwyd “Map o Orchymyn Sir Benfro (Trefniadau Etholiadol) 2021” a adneuwyd yn unol â rheoliad 5 o’r Rheoliadau ac a labelwyd “1” i “10”, ac mae cyfeiriad at fap â rhif yn gyfeiriad at y map sy’n dwyn y rhif hwnnw;
pan ddangosir bod ffin ar fap yn rhedeg ar hyd ffordd, rheilffordd, troetffordd, cwrs dŵr neu nodwedd ddaearyddol debyg, mae i’w thrin fel un sy’n rhedeg ar hyd llinell ganol y nodwedd;
mae i eiriau ac ymadroddion a ddefnyddir yn y Gorchymyn hwn yr un ystyr ag a roddir iddynt yn Rhan 3 o Ddeddf Comisiwn Democratiaeth a Ffiniau Cymru etc. 2013, ac eithrio i’r graddau yr ymddengys bwriad i’r gwrthwyneb.
Geiriau yn ergl. 2 wedi eu hamnewid (25.6.2024) gan Deddf Senedd Cymru (Aelodau ac Etholiadau) 2024 (asc 4), a. 25(1)(a), Atod. 1 para. 25

Trefniadau etholiadol ar gyfer Sir Benfro
3. (1) Mae wardiau etholiadol Sir Benfro, fel y maent yn bodoli yn union cyn y diwrnod arferol ar gyfer ethol cynghorwyr yn 2022, wedi eu diddymu.
(2) Mae Sir Benfro wedi ei rhannu’n 59 o wardiau etholiadol a phob un ohonynt yn dwyn yr enw Saesneg a restrir yng ngholofn 1 a’r enw Cymraeg a restrir yng ngholofn 2 o’r Tabl yn yr Atodlen i’r Gorchymyn hwn.
(3) Mae pob ward etholiadol yn cynnwys yr ardaloedd a bennir mewn perthynas â’r ward etholiadol honno yng ngholofn 3 o’r Tabl yn yr Atodlen i’r Gorchymyn hwn.
(4) Nifer aelodau’r cyngor sydd i’w hethol dros bob ward etholiadol yw’r nifer a bennir yng ngholofn 4 o’r Tabl yn yr Atodlen i’r Gorchymyn hwn.
(5) Mae’r darpariaethau yn y Gorchymyn hwn yn cymryd blaenoriaeth dros unrhyw ddarpariaeth wrthdrawiadol mewn unrhyw offeryn statudol blaenorol a wnaed o dan adran 58(2) o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972.
1972 p. 70; diddymwyd adran 58 o Ddeddf 1972 gan adran 73(2) o Ddeddf 2013 ac Atodlen 2 iddi, yn ddarostyngedig i ddarpariaethau arbed a bennir yn adran 74 o Ddeddf 2013.

Cymuned Aberdaugleddau: newidiadau i wardiau cymunedol
4. Yng nghymuned Aberdaugleddau—
(a) mae’r rhan o ward Hakin a ddangosir â llinellau ar Fap 1 wedi ei throsglwyddo i ward Canol Aberdaugleddau;
(b) mae’r rhan o ward Hubberston a ddangosir â llinellau ar Fap 2 wedi ei throsglwyddo i ward Hakin;
(c) mae’r rhan o ward Gogledd Aberdaugleddau a ddangosir â llinellau ar Fap 3 wedi ei throsglwyddo i ward Dwyrain Aberdaugleddau.

Cymuned Penfro: newidiadau i wardiau cymunedol
5. Mae’r rhan o ward gymunedol St Michael o gymuned Penfro a ddangosir â llinellau ar Fap 4 wedi ei throsglwyddo i ward gymunedol De St Mary o gymuned Penfro.

Cymuned Penfro: newidiadau canlyniadol i drefniadau etholiadol
6. Yng nghymuned Penfro—
(a) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward De St Mary yw 4;
(b) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward St Michael yw 4.

Cymuned Doc Penfro: diddymu wardiau cymunedol Canol Doc Penfro a Llanion a chreu wardiau cymunedol Canol Doc Penfro a Bush
7. (1) Mae wardiau cymunedol Canol Doc Penfro a Llanion yng nghymuned Doc Penfro, fel y maent yn bodoli yn union cyn y diwrnod arferol ar gyfer ethol cynghorwyr yn 2022, wedi eu diddymu.
(2) Mae’r wardiau cymunedol a ganlyn wedi eu ffurfio—
(a) ward Canol Doc Penfro a ddangosir â llinellau ar Fap 5;
(b) ward Bush a ddangosir â llinellau ar Fap 6.

Cymuned Doc Penfro: diddymu ward gymunedol Pennar a chreu wardiau cymunedol Pennar a Bufferland
8. (1) Mae ward gymunedol Pennar yng nghymuned Doc Penfro, fel y mae’n bodoli yn union cyn y diwrnod arferol ar gyfer ethol cynghorwyr yn 2022, wedi ei diddymu.
(2) Mae’r wardiau cymunedol a ganlyn wedi eu ffurfio—
(a) ward Pennar a ddangosir â llinellau ar Fap 7;
(b) ward Bufferland a ddangosir â llinellau ar Fap 8.

Cymuned Doc Penfro: newidiadau canlyniadol i drefniadau etholiadol
9. Yng nghymuned Doc Penfro—
(a) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Bufferland yw 3;
(b) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Bush yw 3;
(c) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Canol Doc Penfro yw 4;
(d) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Pennar yw 3.

Cymuned Saundersfoot: creu wardiau cymunedol
10. Mae cymuned Saundersfoot i’w rhannu i ffurfio’r wardiau cymunedol a ganlyn—
(a) ward Gogledd Saundersfoot a ddangosir â llinellau ar Fap 9;
(b) ward De Saundersfoot a ddangosir â llinellau ar Fap 10.

Cymuned Saundersfoot: newidiadau canlyniadol i drefniadau etholiadol
11. Yng nghymuned Saundersfoot—
(a) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Gogledd Saundersfoot yw 4;
(b) nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward De Saundersfoot yw 8.
Rebecca Evans
Y Gweinidog Cyllid a Llywodraeth Leol, un o Weinidogion Cymru
25 Hydref 2021

YR ATODLEN ENWAU AC ARDALOEDD WARDIAU ETHOLIADOL A NIFER AELODAU’R CYNGOR
Erthygl 3
Tabl
Colofn (1)	Colofn (2)	Colofn (3)	Colofn (4)
Enw Saesneg y ward etholiadol	Enw Cymraeg y ward etholiadol	Ardal y ward etholiadol	Nifer aelodau’r cyngor
Amroth and Saundersfoot North	Amroth a Gogledd Saundersfoot	Cymuned Amroth a ward Gogledd Saundersfoot o gymuned Saundersfoot	1
Boncath and Clydau	Boncath a Chlydau	Cymunedau Boncath, Maenordeifi a Chlydau	1
Burton	Burton	Cymunedau Burton a Rosemarket	1
Bro Gwaun	Bro Gwaun	Cymunedau Cwm Gwaun, Cas-mael a Sgleddau	1
Camrose	Camros	Cymuned Camros	1
Carew and Jeffreyston	Caeriw a Jeffreyston	Cymunedau Caeriw a Jeffreyston	1
Cilgerran and Eglwyswrw	Cilgerran ac Eglwyswrw	Cymunedau Cilgerran ac Eglwyswrw	1
Crymych and Mynachlog-ddu	Crymych a Mynachlog-ddu	Cymunedau Crymych a Mynachlog-ddu	1
East Williamston	East Williamston	Cymuned East Williamston	1
Fishguard: North East	Gogledd-ddwyrain Abergwaun	Ward Gogledd-ddwyrain Abergwaun o gymuned Abergwaun ac Wdig	1
Fishguard: North West	Gogledd-orllewin Abergwaun	Ward Gogledd-orllewin Abergwaun o gymuned Abergwaun ac Wdig	1
Goodwick	Wdig	Ward Wdig o gymuned Abergwaun ac Wdig	1
Haverfordwest: Castle	Hwlffordd: Y Castell	Ward y Castell o gymuned Hwlffordd	1
Haverfordwest: Garth	Hwlffordd: Garth	Ward Garth o gymuned Hwlffordd	1
Haverfordwest: Portfield	Hwlffordd: Portfield	Ward Portfield o gymuned Hwlffordd	1
Haverfordwest: Prendergast	Hwlffordd: Prendergast	Ward Prendergast o gymuned Hwlffordd	1
Haverfordwest: Priory	Hwlffordd: Y Priordy	Ward y Priordy o gymuned Hwlffordd	1
Hundleton	Hundleton	Cymunedau Angle, Hundleton, ac Ystagbwll a Chastellmartin	1
Johnston	Johnston	Cymuned Johnston	1
Kilgetty and Begelly	Cilgeti a Begeli	Cymuned Cilgeti/Begeli	1
Lampeter Velfrey	Llanbedr Felffre	Cymunedau Llanbedr Felffre a Llanddewi Felffre	1
Lamphey	Llandyfái	Cymunedau Cosheston a Llandyfái	1
Letterston	Treletert	Cymunedau Cas-lai, Treletert a Chas-blaidd	1
Llangwm	Llangwm	Cymunedau Freystrop, Hook a Llangwm	1
Llanrhian	Llanrhian	Cymunedau Llanrhian, Mathri a Phen-caer	1
Maenclochog	Maenclochog	Cymunedau Clunderwen, Gorllewin Llandysilio a Maenclochog	1
Manorbier and Penally	Maenorbŷr a Phenalun	Cymunedau Maenorbŷr a Phenalun	1
Martletwy	Martletwy	Cymunedau Llanhuadain, Martletwy, ac Uzmaston, Boulston a Slebets	1
Merlin’s Bridge	Pont Fadlen	Cymuned Pont Fadlen	1
Milford: Central	Canol Aberdaugleddau	Ward Canol Aberdaugleddau o gymuned Aberdaugleddau	1
Milford: East	Dwyrain Aberdaugleddau	Ward Dwyrain Aberdaugleddau o gymuned Aberdaugleddau	1
Milford: Hakin	Aberdaugleddau: Hakin	Ward Hakin o gymuned Aberdaugleddau	1
Milford: Hubberston	Aberdaugleddau: Hubberston	Ward Hubberston o gymuned Aberdaugleddau	1
Milford: North	Gogledd Aberdaugleddau	Ward Gogledd Aberdaugleddau o gymuned Aberdaugleddau	1
Milford: West	Gorllewin Aberdaugleddau	Ward Gorllewin Aberdaugleddau o gymuned Aberdaugleddau	1
Narberth: Urban	Arberth Drefol	Ward Arberth Drefol o gymuned Arberth	1
Narberth: Rural	Arberth Wledig	Cymuned Tredemel, a ward Arberth Wledig o gymuned Arberth	1
Newport and Dinas	Trefdraeth a Dinas	Cymunedau Dinas a Threfdraeth	1
Neyland: East	Dwyrain Neyland	Ward Dwyrain Neyland o gymuned Neyland	1
Neyland: West	Gorllewin Neyland	Cymuned Stadwell a ward Gorllewin Neyland o gymuned Neyland	1
Pembroke Dock: Bush	Doc Penfro: Bush	Ward Bush o gymuned Doc Penfro	1
Pembroke Dock: Central	Canol Doc Penfro	Ward Canol Doc Penfro o gymuned Doc Penfro	1
Pembroke Dock: Market	Doc Penfro: Y Farchnad	Ward y Farchnad o gymuned Doc Penfro	1
Pembroke Dock: Bufferland	Doc Penfro: Bufferland	Ward Bufferland o gymuned Doc Penfro	1
Pembroke Dock: Pennar	Doc Penfro: Pennar	Ward Pennar o gymuned Doc Penfro	1
Pembroke: Monkton and St Mary South	Penfro: Cil-maen a De St Mary	Wardiau Cil-maen a De St Mary o gymuned Penfro	2
Pembroke: St Mary North	Penfro: Gogledd St Mary	Ward Gogledd St Mary o gymuned Penfro	1
Pembroke: St Michael	Penfro: St Michael	Ward St Michael o gymuned Penfro	1
Rudbaxton and Spittal	Rudbaxton a Spittal	Cymunedau Rudbaxton a Spittal	1
Saundersfoot South	De Saundersfoot	Ward De Saundersfoot o gymuned Saundersfoot	1
Solva	Solfach	Cymunedau Breudeth a Solfach	1
St David’s	Tyddewi	Cymuned Tyddewi	1
St Dogmaels	Llandudoch	Cymunedau Nanhyfer a Llandudoch	1
St Florence and St Mary Out Liberty	St Florence a Llanfair Dinbych-y-pysgod	Cymunedau St Florence a Llanfair Dinbych-y-pysgod	1
St Ishmael’s	Llanisan-yn-Rhos	Cymunedau Dale, Herbrandston, Marloes a St Brides, Llanisan-yn-Rhos, Tiers Cross a Chastell Gwalchmai	1
Tenby: North	Gogledd Dinbych-y-pysgod	Ward Gogledd Dinbych-y-pysgod o gymuned Dinbych-y-pysgod	1
Tenby: South	De Dinbych-y-pysgod	Ward De Dinbych-y-pysgod o gymuned Dinbych-y-pysgod ynghyd ag Ynys Bŷr ac Ynys Farged	1
The Havens	Yr Aberoedd	Cymunedau yr Aberoedd, a Nolton a’r Garn	1
Wiston	Cas-wis	Cymunedau Ambleston, y Mot a Chas-wis	1

NODYN ESBONIADOL
(Nid yw’r nodyn hwn yn rhan o’r Gorchymyn)
Mae’r Gorchymyn hwn yn gweithredu argymhellion Comisiwn Ffiniau a Democratiaeth Leol Cymru (“y Comisiwn”), a roddodd adroddiad ym mis Gorffennaf 2019 ar ei adolygiad o drefniadau etholiadol Sir Benfro. Roedd Adroddiad y Comisiwn yn cynnig lleihau nifer y wardiau etholiadol o 60 i 59, ond argymhellwyd bod nifer y cynghorwyr yn parhau yn 60.
Mae’r Gorchymyn hwn yn gweithredu argymhellion y Comisiwn, gydag addasiadau.
Mae erthygl 3 o’r Gorchymyn hwn yn diddymu’r trefniadau etholiadol presennol ar gyfer Sir Benfro ac yn cyflwyno’r Atodlen sy’n nodi’r trefniadau etholiadol newydd ar gyfer Sir Benfro.
Mae’r Gorchymyn hwn hefyd yn gweithredu argymhellion ynghylch newidiadau i drefniadau etholiadol ar gyfer rhai cymunedau yn Sir Benfro.
Mae erthygl 4 yn gwneud newidiadau i’r ffiniau rhwng wardiau cymunedol Hakin, Hubberston, Canol Aberdaugleddau, Gogledd Aberdaugleddau a Dwyrain Aberdaugleddau yng nghymuned Aberdaugleddau.
Mae erthyglau 5 a 6 yn gwneud newidiadau i’r ffin rhwng wardiau cymunedol St Michael a De St Mary yng nghymuned Penfro, ac i nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros y wardiau hyn.
Mae erthygl 7 yn diddymu wardiau cymunedol Canol Doc Penfro a Llanion yng nghymuned Doc Penfro, ac yn creu wardiau cymunedol newydd Canol Doc Penfro a Bush.
Mae erthygl 8 yn diddymu ward gymunedol Pennar yng nghymuned Doc Penfro, ac yn creu wardiau cymunedol newydd Pennar a Bufferland.
Mae erthygl 9 yn nodi nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros wardiau newydd Bufferland, Bush a Phennar yng nghymuned Doc Penfro, ac yn gwneud newidiadau i nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros ward Canol Doc Penfro.
Mae erthygl 10 yn creu wardiau cymunedol newydd Gogledd Saundersfoot a De Saundersfoot yng nghymuned Saundersfoot. Mae erthygl 11 yn nodi nifer yr aelodau sydd i’w hethol dros y wardiau newydd hyn.
Ystyriwyd Cod Ymarfer Gweinidogion Cymru ar gynnal Asesiadau Effaith Rheoleiddiol mewn perthynas â’r Gorchymyn hwn. O ganlyniad, ystyriwyd nad oedd yn angenrheidiol cynnal asesiad effaith rheoleiddiol o’r costau a’r manteision sy’n debygol o ddeillio o gydymffurfio â’r Gorchymyn hwn.
Mae printiau o’r mapiau a labelwyd “1” i “10” y mae’r Gorchymyn hwn yn ymwneud â hwy wedi eu hadneuo yn swyddfeydd Llywodraeth Cymru ym Mharc Cathays, Caerdydd, CF10 3NQ (yr Is-adran Democratiaeth Llywodraeth Leol), a chyda Chyngor Sir Penfro. Mae’r printiau sydd wedi eu hadneuo gyda Chyngor Sir Penfro yn agored i gael eu harchwilio gan unrhyw un y bydd darpariaethau’r Gorchymyn hwn yn effeithio arnynt.

Ergl. 1 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 1 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 2 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 2 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 3 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 3 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 4 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 4 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 5 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 5 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 6 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 6 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 7 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 7 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 8 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 8 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 9 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 9 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 10 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 10 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Ergl. 11 mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Ergl. 11 mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)
Atod. mewn grym ar 27.10.2021 at ddibenion penodedig, gweler ergl. 1(2)
Atod. mewn grym ar 5.5.2022 i'r graddau nad yw eisoes mewn grym, gweler ergl. 1(3)