Rhagolygol
(1)Ar ôl adran 6A o Ddeddf yr Amgylchedd (fel y’i mewnosodir gan adran 39 o’r Ddeddf hon), mewnosoder—
(1)Caiff Gweinidogion Cymru drwy reoliadau osod targedau mewn cysylltiad ag unrhyw fater sy’n ymwneud â bioamrywiaeth yng Nghymru.
(2)Ni chaiff Gweinidogion Cymru osod targed yn y rheoliadau onid ydynt wedi eu bodloni y byddai ei gyrraedd yn cyfrannu at atal a gwrthdroi’r dirywiad mewn bioamrywiaeth neu at adfer bioamrywiaeth i lefelau cydnerth, yn benodol drwy un neu ragor o’r canlynol—
(a)cynyddu toreithrwydd rhywogaethau brodorol;
(b)gwella cydnerthedd ecosystemau (yn benodol yr agweddau a bennir yn adran 6(2)(a) i (e));
(c)cynyddu amrywiaeth enetig.
(3)Wrth ystyried a fyddai targed yn cyfrannu at y materion a bennir yn is-adran (2)(a), (b) neu (c), rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw i’r rhestr a gyhoeddir o dan adran 7.
(4)Rhaid i’r rheoliadau, mewn perthynas â phob targed—
(a)pennu safon i’w chyflawni, y mae rhaid gallu ei mesur yn wrthrychol, a
(b)pennu dyddiad erbyn pryd y mae’r safon i’w chyflawni.
(5)Rhaid i’r rheoliadau—
(a)cynnwys darpariaeth ynghylch sut i fesur—
(i)cynnydd tuag at gyflawni pob safon a bennir o dan is-adran (4), a
(ii)a yw’r safon wedi ei chyflawni, a
(b)pennu dangosyddion fel modd o fesur y pethau hynny.
(6)Gosodir targed o dan yr adran hon pan fydd y rheoliadau sy’n ei osod yn dod i rym.
(7)Yn yr adran hon—
ystyr “rhywogaethau brodorol” yw rhywogaethau sy’n bresennol yn naturiol yng Nghymru neu a oedd yn bresennol yn naturiol yn y gorffennol yno, gan gynnwys—
rhywogaethau mudol sy’n bresennol yn rheolaidd (rhywogaethau sy’n bridio a’r rhai nad ydynt yn bridio) a choloneiddwyr naturiol, a
rhywogaethau sydd wedi eu hailgyflwyno yng Nghymru wedi iddynt ddiflannu yn y gorffennol;
ystyr “coloneiddwyr naturiol” yw rhywogaethau a gyrhaeddodd Gymru ohonynt eu hunain ac sydd wedi ymsefydlu, gan gynnwys y rheini sy’n dod yn rhywogaethau mudol.
(8)Yn adrannau 6C, 6D, 6G, 6H a 6I, ystyr “safon benodedig” a “dyddiad penodedig”, mewn perthynas â tharged a osodir o dan yr adran hon, yw’r safon a’r dyddiad a bennir o dan is-adran (4).
(1)Rhaid i Weinidogion Cymru arfer y pŵer yn adran 6B i —
(a)gosod targed hirdymor mewn cysylltiad ag o leiaf un mater o fewn pob un o’r meysydd blaenoriaeth yn is-adran (2)(a) a (b),
(b)gosod targed tymor byr mewn cysylltiad ag o leiaf un mater o fewn pob un o’r meysydd blaenoriaeth yn is-adran (2)(a) a (b), ac
(c)gosod targed mewn cysylltiad ag o leiaf un mater o fewn pob un o’r meysydd blaenoriaeth yn is-adran (2)(c) a (d).
(2)Y meysydd blaenoriaeth yw—
(a)lleihau’r risg o ddiflaniad rhywogaethau brodorol;
(b)rheoli ecosystemau yn effeithiol;
(c)lleihau llygredd;
(d)ansawdd y dystiolaeth er mwyn llywio penderfyniadau sy’n ymwneud â bioamrywiaeth, mynediad at y dystiolaeth honno a’i defnyddio a’i chymhwyso.
(3)Mae targed yn “targed hirdymor” os yw’r dyddiad penodedig o leiaf 15 mlynedd ar ôl y dyddiad y gosodir y targed.
(4)Mae targed yn “targed tymor byr” os yw’r dyddiad penodedig lai na 15 mlynedd ar ôl y dyddiad y gosodir y targed.
(5)Ni chaniateir gosod targedau mewn cysylltiad â mater o fewn y maes blaenoriaeth yn is-adran (2)(c) os caniateir gosod targed mewn cysylltiad â’r mater hwnnw o dan Ddeddf yr Amgylchedd (Ansawdd Aer a Seinweddau) (Cymru) 2024 (dsc 2).
(6)Yn is-adran (2)(a), mae i “rhywogaethau brodorol” yr ystyr a roddir gan adran 6B(7).
(7)Rhaid i Weinidogion Cymru osod drafft o offeryn statudol Cymreig sy’n cynnwys y rheoliadau sy’n ofynnol gan yr adran hon gerbron Senedd Cymru cyn diwedd y cyfnod o 2 flynedd sy’n dechrau â’r dyddiad y caiff Deddf yr Amgylchedd (Egwyddorion, Llywodraethiant a Thargedau Bioamrywiaeth) (Cymru) 2026 (dsc xx) y Cydsyniad Brenhinol.
(1)Cyn gwneud rheoliadau o dan adran 6B, rhaid i Weinidogion Cymru geisio cyngor gan bersonau y maent yn ystyried eu bod yn annibynnol ac yn meddu ar arbenigedd perthnasol.
(2)Rhaid i Weinidogion Cymru gyhoeddi crynodeb o unrhyw gyngor o’r fath y maent yn ei gael.
(3)Wrth wneud rheoliadau o dan adran 6B, rhaid i Weinidogion Cymru gymhwyso egwyddorion rheoli cynaliadwy ar adnoddau naturiol.
(4)Cyn gwneud rheoliadau o dan adran 6B, rhaid i Weinidogion Cymru gyhoeddi adroddiad sy’n crynhoi—
(a)yr ymgynghori a gynhaliwyd mewn cysylltiad â’r rheoliadau, a
(b)unrhyw sylwadau a gafwyd o ganlyniad i’r ymgynghori.
(5)Cyn gwneud rheoliadau o dan adran 6B sy’n gosod neu’n diwygio targed, rhaid i Weinidogion Cymru fod wedi eu bodloni y gellir cyrraedd y targed neu’r targed diwygiedig.
(6)At ddibenion y Rhan hon, mae targed wedi ei gyrraedd os yw’r safon benodedig wedi ei chyflawni erbyn y dyddiad penodedig.
(7)Nid yw is-adrannau (1) i (4) yn gymwys i ddarpariaethau mewn rheoliadau o dan adran 6B sy’n dirymu targed sydd wedi ei gyrraedd.
Rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod targedau a osodir mewn rheoliadau a wneir o dan adran 6B yn cael eu cyrraedd.
(1)Caiff Gweinidogion Cymru drwy reoliadau ddynodi awdurdod cyhoeddus o fewn adran 6(11) mewn perthynas â tharged a osodir mewn rheoliadau a wneir o dan adran 6B.
(2)Cyn gwneud rheoliadau o dan yr adran hon, rhaid i Weinidogion Cymru ymgynghori ag—
(a)yr awdurdod cyhoeddus y maent yn bwriadu ei ddynodi, a
(b)unrhyw bersonau eraill y maent yn ystyried eu bod yn briodol.
(1)Caiff Gweinidogion Cymru, o bryd i’w gilydd, adolygu targed a osodwyd mewn rheoliadau o dan adran 6B.
(2)Rhaid i Weinidogion Cymru adolygu targed a osodwyd mewn rheoliadau o dan adran 6B os ymddengys iddynt—
(a)ei bod yn bosibl na fydd y targed yn cael ei gyrraedd, neu
(b)ei bod yn bosibl nad yw’r targed yn briodol mwyach.
(3)Caiff Gweinidogion Cymru, o bryd i’w gilydd, adolygu effeithiolrwydd yr holl dargedau cyfredol at ddiben penderfynu a fyddai gosod targedau pellach mewn rheoliadau o dan adran 6B yn fwy effeithiol o ran cyfrannu at atal a gwrthdroi’r dirywiad mewn bioamrywiaeth neu at adfer bioamrywiaeth i lefelau cydnerth.
(4)Rhaid i Weinidogion Cymru adolygu effeithiolrwydd yr holl dargedau cyfredol at y diben a grybwyllir yn is-adran (3)—
(a)os nad yw targed a osodwyd mewn rheoliadau o dan adran 6B wedi ei gyrraedd erbyn y dyddiad penodedig mewn perthynas â’r targed hwnnw;
(b)os oes 10 mlynedd wedi mynd heibio ers yr adolygiad a gwblhawyd yn fwyaf diweddar o dan unrhyw un o is-adran (3), yr is-adran hon neu is-adran (5).
(5)Os nad oes unrhyw adolygiad o dan is-adran (3) neu (4) wedi ei gwblhau cyn diwedd 2041, rhaid i Weinidogion Cymru adolygu effeithiolrwydd yr holl dargedau cyfredol at y diben a grybwyllir yn is-adran (3).
(6)Mae targed yn gyfredol at ddiben is-adrannau (3) i (5) os—
(a)yw wedi ei osod mewn rheoliadau o dan adran 6B sydd mewn grym ar adeg yr adolygiad, a
(b)nad yw wedi ei gyrraedd ar yr adeg honno.
(7)Wrth gynnal adolygiad o dan yr adran hon, rhaid i Weinidogion Cymru geisio cyngor gan bersonau y maent yn ystyried eu bod yn annibynnol ac yn meddu ar arbenigedd perthnasol.
(8)Rhaid i Weinidogion Cymru gyhoeddi crynodeb o unrhyw gyngor o’r fath y maent yn ei gael.
(9)Ar ôl cynnal adolygiad o dan yr adran hon, rhaid i Weinidogion Cymru osod datganiad gerbron Senedd Cymru sy’n nodi ei gasgliadau, a’i gyhoeddi.
(10)Os daw adolygiad o dan is-adran (1) neu (2) i’r casgliad na fydd targed yn cael ei gyrraedd neu nad yw’n briodol mwyach, rhaid i’r datganiad nodi’r rhesymau dros y casgliad hwnnw a’r camau, os oes rhai, y mae Gweinidogion Cymru yn bwriadu eu cymryd mewn perthynas â’r targed o ganlyniad i’r adolygiad.
(11)Os daw adolygiad o dan is-adran (3), (4) neu (5) i’r casgliad y dylid gosod targedau pellach mewn rheoliadau o dan adran 6B, rhaid i Weinidogion Cymru osod drafft o offeryn statudol Cymreig sy’n cynnwys y rheoliadau hynny gerbron Senedd Cymru cyn diwedd y cyfnod o 2 flynedd sy’n dechrau â’r diwrnod y cwblhawyd yr adolygiad.
(12)Cwblheir adolygiad at ddiben is-adrannau (4)(b), (5) a (11) pan gyhoeddir y datganiad sy’n ofynnol gan is-adran (9).
(1)Ni chaiff Gweinidogion Cymru wneud rheoliadau o dan adran 6B sy’n dirymu neu’n gostwng targed (y “targed presennol”) onid ydynt wedi eu bodloni—
(a)oherwydd newidiadau i’r dystiolaeth yr oeddent wedi rhoi sylw iddi wrth osod y targed presennol, na fyddai ei gyrraedd yn cyfrannu at atal a gwrthdroi’r dirywiad mewn bioamrywiaeth nac at adfer bioamrywiaeth i lefelau cydnerth,
(b)na fyddai cyrraedd y targed presennol o unrhyw fudd sylweddol o gymharu â pheidio â’i gyrraedd neu gyrraedd targed is,
(c)oherwydd newidiadau mewn amgylchiadau ers i’r targed presennol gael ei osod, y byddai costau amgylcheddol, costau cymdeithasol, costau economaidd neu gostau eraill cyrraedd y targed yn anghymesur â’r buddion, neu
(d)nad oes modd cyrraedd y targed presennol mwyach—
(i)oherwydd newidiadau mewn amgylchiadau ers i’r targed presennol gael ei osod, neu
(ii)oherwydd newidiadau i’r dystiolaeth yr oedd Gweinidogion Cymru wedi rhoi sylw iddi wrth osod y targed presennol.
(2)Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni—
(a)y byddai costau cyrraedd y targed presennol yn anghymesur â’r buddion fel y crybwyllir yn is-adran (1)(c), neu
(b)nad oes modd cyrraedd y targed presennol mwyach fel y crybwyllir yn is-adran (1)(d),
rhaid iddynt, cyn gwneud rheoliadau o dan adran 6B sy’n dirymu’r targed, ystyried a ddylid gwneud rheoliadau sy’n gostwng y targed.
(3)Cyn gwneud rheoliadau o dan adran 6B sy’n dirymu neu’n gostwng targed, rhaid i Weinidogion Cymru osod datganiad gerbron Senedd Cymru sy’n egluro pam y mae Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni fel y crybwyllir yn is-adran (1), a’i gyhoeddi.
(4)Mae rheoliadau yn gostwng targed os ydynt, i unrhyw raddau—
(a)yn rhoi safon is yn lle’r safon benodedig, neu
(b)yn rhoi dyddiad diweddarach yn lle’r dyddiad penodedig.
(5)Nid yw’r adran hon yn gymwys i ddarpariaethau mewn rheoliadau o dan adran 6B sy’n dirymu targed sydd wedi ei gyrraedd.
(1)Ar y dyddiad penodedig mewn perthynas â phob targed a osodir o dan reoliadau o dan adran 6B, neu cyn hynny, rhaid i Weinidogion Cymru osod datganiad sy’n cynnwys yr wybodaeth ofynnol gerbron Senedd Cymru, a’i gyhoeddi.
(2)Yr wybodaeth ofynnol yw (fel y bo’n briodol)—
(a)bod y targed wedi ei gyrraedd,
(b)nad yw’r targed wedi ei gyrraedd, neu
(c)nad yw Gweinidogion Cymru ar hyn o bryd yn gallu canfod a yw’r targed wedi ei gyrraedd, y rhesymau dros hynny a’r camau y mae Gweinidogion Cymru yn bwriadu eu cymryd er mwyn canfod a yw’r targed wedi ei gyrraedd.
(3)Pan fo Gweinidogion Cymru yn gwneud datganiad nad yw targed wedi ei gyrraedd, rhaid i Weinidogion Cymru, cyn diwedd 6 mis sy’n dechrau â’r dyddiad y gosodir y datganiad, osod adroddiad gerbron Senedd Cymru, a’i gyhoeddi.
(4)Rhaid i’r adroddiad—
(a)egluro pam nad yw’r targed wedi ei gyrraedd, a
(b)nodi’r camau y mae Gweinidogion Cymru wedi eu cymryd, neu y maent yn bwriadu eu cymryd, i sicrhau y cyrhaeddir y targed cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol.
(5)Cyn penderfynu ar y camau y cyfeirir atynt yn is-adran (4)(b), rhaid i Weinidogion Cymru geisio cyngor gan bersonau y maent yn ystyried eu bod yn annibynnol ac yn meddu ar arbenigedd perthnasol.
(6)Rhaid i Weinidogion Cymru gyhoeddi crynodeb o unrhyw gyngor o’r fath y maent yn ei gael.
(7)Pan fo Gweinidogion Cymru yn gwneud datganiad nad ydynt ar hyn o bryd yn gallu canfod a yw targed wedi ei gyrraedd, rhaid i Weinidogion Cymru, cyn diwedd 6 mis sy’n dechrau â’r dyddiad y gosodir y datganiad, osod datganiad pellach gerbron Senedd Cymru sy’n cynnwys yr wybodaeth ofynnol, a’i gyhoeddi.
(8)Mae is-adrannau (2) i (7) yn gymwys i ddatganiadau pellach o dan is-adran (7) fel y maent yn gymwys i ddatganiad o dan is-adran (1).”
(2)O flaen adran 7 o Ddeddf yr Amgylchedd mewnosoder—
(3)Yn adran 25(4) o Ddeddf yr Amgylchedd, ar ôl “a hynny’n unig,” mewnosoder “neu o ddirymu targed sydd wedi ei osod mewn rheoliadau o dan adran 6B ac sydd wedi ei gyrraedd, a hynny’n unig,”.
Gwybodaeth Cychwyn
I1A. 35 mewn grym ar 27.6.2026, gweler a. 46(2)(f)