RHAN 6

PLANT SY’N DERBYN GOFAL A PHLANT SY’N CAEL EU LLETYA

Gadael gofal, llety a maethu

Pobl ifanc sydd â’r hawlogaeth i gael cymorth o dan adrannau 105 i 115
104
1
Mae gan y categorïau o berson ifanc a ddiffinnir yn is-adran (2) yr hawlogaeth i gael cymorth yn unol ag adrannau 105 i 115.
2
Yn y Ddeddf hon—
- ystyr “person ifanc categori 1” yw plentyn—
  1. sy’n 16 neu’n 17 oed,
  2. sy’n derbyn gofal gan awdurdod lleol, ac
  3. sydd wedi bod yn derbyn gofal gan awdurdod lleol neu awdurdod lleol yn Lloegr am gyfnod penodedig, neu gyfnodau sy’n cyfateb, gyda’i gilydd, i gyfnod penodedig, a ddechreuodd ar ôl i’r plentyn gyrraedd oedran penodedig, ac a ddaeth i ben ar ôl i’r plentyn gyrraedd 16 oed;
- ystyr “person ifanc categori 2” yw plentyn—
  1. sy’n 16 neu’n 17 oed,
  2. nad yw’n derbyn gofal gan awdurdod lleol neu awdurdod lleol yn Lloegr, ac
  3. a oedd, yn union cyn i’r gofal a ddarparwyd iddo ddod i ben, yn berson ifanc categori 1;
- ystyr “person ifanc categori 3” yw person sy’n 18 oed neu drosodd—
  1. sydd wedi bod yn berson ifanc categori 2 (ac a fyddai’n parhau i fod felly pe bai o dan 18 oed), neu
  2. a oedd yn derbyn gofal gan awdurdod lleol pan gyrhaeddodd 18 oed ac a oedd, yn union cyn i’r gofal a ddarparwyd iddo ddod i ben, yn berson ifanc categori 1;
- ystyr “person ifanc categori 4” yw person—
  1. sy’n berson ifanc categori 3 y mae’r dyletswyddau o dan adrannau 105, 106, 107(3) a (10) a 110 wedi peidio â bod yn gymwys iddo (gweler adran 111),
  2. sydd wedi hysbysu’r awdurdod lleol cyfrifol ei fod yn dilyn, neu ei fod yn dymuno dilyn, rhaglen addysg neu hyfforddiant, ac
  3. sydd heb gyrraedd 25 oed neu unrhyw oedran is a bennir;
- ystyr “person ifanc categori 5” yw person—
  1. sydd wedi cyrraedd 16 oed ond heb gyrraedd 21 oed eto,
  2. y mae gorchymyn gwarcheidiaeth arbennig mewn grym mewn cysylltiad ag ef (neu os yw wedi cyrraedd 18 oed, yr oedd mewn grym pan gyrhaeddodd yr oedran hwnnw), ac
  3. a oedd, yn union cyn gwneud y gorchymyn hwnnw, yn derbyn gofal gan awdurdod lleol;
- ystyr “person ifanc categori 6” yw person, ac eithrio person ifanc categori 5—
  1. a oedd, ar unrhyw adeg ar ôl cyrraedd 16 oed ond tra oedd yn dal yn blentyn, yn derbyn gofal neu wedi ei letya neu ei faethu ond nad yw’n derbyn gofal nac yn cael ei letya na’i faethu mwyach,
  2. os oedd wedi ei letya neu ei faethu felly, sydd bellach o fewn Cymru, ac
  3. sydd heb gyrraedd 21 oed eto.
3
Yn y diffiniad o “person ifanc categori 6”, ystyr “yn derbyn gofal, wedi ei letya neu ei faethu” yw—
a
yn derbyn gofal gan awdurdod lleol (heb fod yn derbyn gofal wedyn gan awdurdod lleol yn Lloegr),
b
wedi ei letya gan neu ar ran sefydliad gwirfoddol,
c
wedi ei letya mewn cartref preifat i blant,
d
wedi ei letya am gyfnod olynol o dri mis o leiaf—
i
gan neu ar ran Bwrdd Iechyd Lleol neu Awdurdod Iechyd Arbennig,
ii
gan neu ar ran bwrdd gofal integredig neu GIG Lloegr ,
iii
gan neu ar ran awdurdod lleol wrth arfer swyddogaethau addysg,
iv
gan neu ar ran awdurdod lleol yn Lloegr wrth arfer swyddogaethau addysg,
v
mewn unrhyw gartref gofal neu ysbyty annibynnol, neu
vi
mewn unrhyw lety a ddarperir gan neu ar ran Ymddiriedolaeth GIG neu gan neu ar ran Ymddiriedolaeth Sefydledig GIG, neu
e
wedi ei faethu yn breifat (o fewn ystyr adran 66 o Ddeddf Plant 1989).
4
Mae is-adran (3)(d) yn gymwys hyd yn oed os dechreuodd y cyfnod o dri mis a grybwyllwyd yno cyn i’r plentyn gyrraedd 16 oed.
5
Yn y Ddeddf hon ystyr “awdurdod lleol cyfrifol” ac “awdurdod lleol sy’n gyfrifol”yw—
a
mewn perthynas â pherson ifanc categori 1, yr awdurdod lleol sy’n gofalu am y plentyn;
b
mewn perthynas â pherson ifanc categori 2, categori 3 neu gategori 4, yr awdurdod lleol a fu’n gofalu am y person hwnnw olaf;
c
mewn perthynas â pherson ifanc categori 5, awdurdod lleol a ddyfernir yn unol â rheoliadau;
d
mewn perthynas â pherson ifanc categori 6 sy’n dod o fewn y categori hwnnw yn rhinwedd paragraff (a) o is-adran (3), yr awdurdod lleol a fu’n gofalu am y person hwnnw olaf;
e
mewn perthynas â pherson ifanc categori 6 sy’n dod o fewn y categori hwnnw yn rhinwedd unrhyw baragraff arall o’r is-adran honno, yr awdurdod lleol y mae’r person o fewn ei ardal.
6
Caiff rheoliadau, at ddibenion unrhyw un neu rai o’r pwerau neu’r dyletswyddau o dan adrannau 105 i 115—
a
pennu categorïau ychwanegol o bersonau;
b
pennu categorïau o bersonau nad ydynt i’w trin fel rhai sy’n dod o fewn categori o berson ifanc a grybwyllwyd yn is-adran (1);
c
gwneud darpariaeth ar gyfer dyfarnu pa awdurdod lleol fydd yr awdurdod lleol sy’n gyfrifol at ddibenion categori a bennwyd o dan baragraff (a).
A. 104 mewn grym ar 6.4.2016 gan O.S. 2016/412, ergl. 2 (ynghyd ag ergl. 4, Atod. 1, Atod. 2)
A. 104 ddim mewn grym ar y Cydsyniad Brenhinol, gweler a. 199(2)
Geiriau yn a. 104(3)(d)(ii) wedi eu hamnewid (1.7.2022) gan Health and Care Act 2022 (c. 31), a. 186(6), Atod. 1 para. 27(b); O.S. 2022/734, rhl. 2(a), Atod. (ynghyd â rhlau. 13, 29, 30)
Geiriau yn a. 104(3)(d)(ii) wedi eu hamnewid (1.7.2022) gan Health and Care Act 2022 (c. 31), a. 186(6), Atod. 4 para. 221(b); O.S. 2022/734, rhl. 2(a), Atod. (ynghyd â rhlau. 13, 29, 30)