Deddf Safonau a Threfniadaeth Ysgolion (Cymru) 2013
RHAN 1
CYFLWYNIAD
1
Trosolwg ar y Ddeddf hon
RHAN 2
SAFONAU
PENNOD 1
YMYRRYD YM MATERION RHEDEG YSGOLION A GYNHELIR
Y seiliau dros ymyrryd
2
Y seiliau dros ymyrryd
Ymyrraeth gan awdurdod lleol
3
Hysbysiad rhybuddio
4
Pŵer i ymyrryd
5
Pŵer i’w gwneud yn ofynnol i gorff llywodraethu sicrhau cyngor neu gydlafurio
6
Pŵer i benodi llywodraethwyr ychwanegol
7
Pŵer awdurdod lleol i gyfansoddi corff llywodraethu o aelodau gweithrediaeth interim
8
Pŵer awdurdod lleol i atal dros dro yr hawl i gael cyllideb ddirprwyedig
9
Pŵer cyffredinol i roi cyfarwyddiadau a chymryd camau
Ymyrraeth gan Weinidogion Cymru
10
Hysbysiad rhybuddio
11
Pŵer Gweinidogion Cymru i ymyrryd
12
Pŵer i’w gwneud yn ofynnol i gorff llywodraethu sicrhau cyngor neu gydlafurio
13
Pŵer Gweinidogion Cymru i benodi llywodraethwyr ychwanegol
14
Pŵer Gweinidogion Cymru i gyfansoddi corff llywodraethu o aelodau gweithrediaeth interim
15
Pŵer Gweinidogion Cymru i gyfarwyddo bod ysgolion yn cael eu ffedereiddio
16
Pŵer Gweinidogion Cymru i gyfarwyddo bod ysgol yn cael ei chau
17
Pŵer cyffredinol i roi cyfarwyddiadau a chymryd camau
Darpariaethau atodol
18
Cyrff llywodraethu sydd wedi eu ffurfio o aelodau gweithrediaeth interim
19
Cyfarwyddiadau
20
Canllawiau
PENNOD 2
YMYRRYD MEWN AWDURDODAU LLEOL
Y seiliau dros ymyrryd
21
Y seiliau dros ymyrryd
Hysbysiad rhybuddio
22
Hysbysiad rhybuddio
Pwerau ymyrryd
23
Pŵer Gweinidogion Cymru i ymyrryd
24
Pŵer i’w gwneud yn ofynnol i awdurdod lleol gael gwasanaethau cynghori
25
Pŵer i’w gwneud yn ofynnol i swyddogaethau gael eu cyflawni gan bersonau eraill ar ran awdurdod
26
Pŵer i’w gwneud yn ofynnol i swyddogaethau gael eu cyflawni gan Weinidogion Cymru neu enwebai
27
Pŵer i gyfarwyddo’r modd y mae swyddogaethau addysg eraill yn cael eu harfer
28
Pŵer cyffredinol i roi cyfarwyddiadau a chymryd camau
Darpariaethau atodol
29
Cyfarwyddiadau
30
Dyletswydd i gydweithredu
31
Pwerau mynd i mewn ac arolygu
PENNOD 3
CANLLAWIAU GWELLA YSGOLION
32
Ystyr “awdurdod ysgol”
33
Pŵer i ddyroddi canllawiau gwella ysgolion
34
Ymgynghori a gweithdrefnau Cynulliad Cenedlaethol Cymru
35
Dyletswydd i ddilyn canllawiau gwella ysgolion
36
Datganiadau polisi: gofynion a phwerau ategol
37
Cyfarwyddiadau
RHAN 3
TREFNIADAETH YSGOLION
PENNOD 1
COD TREFNIADAETH YSGOLION
38
Cod Trefniadaeth Ysgolion
39
Llunio a chymeradwyo Cod Trefniadaeth Ysgolion
PENNOD 2
CYNIGION TREFNIADAETH YSGOLION
Sefydlu, newid a therfynu ysgolion a gynhelir
40
Cyfyngu ar sefydlu, newid a therfynu ysgolion a gynhelir
41
Cynigion i sefydlu ysgolion prif ffrwd
42
Cynigion i newid ysgolion prif ffrwd
43
Cynigion i derfynu ysgolion prif ffrwd
44
Cynigion i sefydlu, newid neu derfynu ysgolion arbennig cymunedol
Newidiadau categori
45
Cynigion i newid categori ysgol
46
Cyfyngiadau ar newid categori ysgol
47
Effaith newid categori
Cyhoeddi, ymgynghori a gwrthwynebu
48
Cyhoeddi ac ymgynghori
49
Gwrthwynebu
Cymeradwyo cynigion a phenderfynu arnynt
50
Eu cymeradwyo gan Weinidogion Cymru
51
Eu cymeradwyo gan awdurdod lleol
52
Cynigion cysylltiedig
53
Penderfynu
54
Eu hatgyfeirio i Weinidogion Cymru
55
Gweithredu
56
Dehongli Pennod 2
PENNOD 3
RHESYMOLI LLEOEDD YSGOL
Cyfarwyddiadau i wneud cynigion i resymoli lleoedd ysgol
57
Cyfarwyddiadau i wneud cynigion i gywiro darpariaeth ormodol neu annigonol
58
Darpariaeth bellach am gynigion a wneir ar ôl cyfarwyddyd o dan adran 57(2)
Cynigion gan Weinidogion Cymru i resymoli lleoedd ysgol
59
Gwneud a chyhoeddi cynigion gan Weinidogion Cymru
Y weithdrefn ar gyfer ymdrin â chynigion o dan adran 59
60
Gwrthwynebiadau
61
Ymchwiliad lleol i gynigion
62
Mabwysiadu cynigion
63
Gweithredu cynigion
PENNOD 3A
CYNIGION I‍ AILSTRWYTHURO DARPARIAETH CHWECHED DOSBARTH
63A
Cyfarwyddydau gan y Comisiwn i wneud cynigion chweched dosbarth
63B
Darpariaeth bellach ynghylch cynigion a wneir ar ôl cyfarwyddyd o dan adran 63A(1)
63C
Gwneud cynigion gan y Comisiwn
63D
Cyhoeddi cynigion y Comisiwn ac ymgynghori arnynt
63E
Gwrthwynebiadau i gynigion y Comisiwn
63F
Eu cymeradwyo gan Weinidogion Cymru
63G
Penderfynu
63H
Gweithredu cynigion
63I
Dehongli Pennod 3A
PENNOD 4
DARPARIAETH RANBARTHOL AR GYFER ANGHENION DYSGU YCHWANEGOL
64
Ystyr “darpariaeth ranbarthol” a “swyddogaethau anghenion dysgu ychwanegol”
65
Cyfarwyddyd i ystyried gwneud darpariaeth ranbarthol
66
Cyfarwyddiadau i wneud cynigion i sicrhau darpariaeth ranbarthol
67
Darpariaeth bellach am gynigion a wneir ar ôl cyfarwyddyd o dan adran 66
68
Cynigion gan Weinidogion Cymru
69
Gwrthwynebiadau
70
Mabwysiadu cynigion
PENNOD 5
CYNIGION I AILSTRWYTHURO ADDYSG CHWECHED DOSBARTH
Gwneud cynigion a’u penderfynu
71
Pwerau Gweinidogion Cymru i ailstrwythuro addysg chweched dosbarth
72
Ymgynghori, cyhoeddi a gwrthwynebiadau
73
Penderfyniad gan Weinidogion Cymru
Gweithredu cynigion ar gyfer ailstrwythuro addysg chweched dosbarth
74
Y ffurf weithredu
75
Y cyfrifoldeb dros weithredu
76
Darpariaeth bellach o ran gweithredu
Darpariaethau atodol
77
Diwygiadau canlyniadol i adroddiadau arolygu ar addysg chweched dosbarth
PENNOD 6
DARPARIAETHAU AMRYWIOL AC ATODOL
78
Ysgolion ffederal
79
Gwaharddiad ar awdurdodau lleol rhag sefydlu ysgolion yn Lloegr
80
Hysbysiad gan gorff llywodraethu am derfynu ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol
81
Cyfarwyddyd sy’n ei gwneud yn ofynnol bod ysgol arbennig gymunedol yn cael ei therfynu
82
Gorchmynion esemptio trosiannol at ddibenion Deddf Cydraddoldeb 2010
83
Dehongli Rhan 3
RHAN 4
CYNLLUNIAU STRATEGOL CYMRAEG MEWN ADDYSG
84
Llunio cynlluniau strategol Cymraeg mewn addysg
85
Cymeradwyo, cyhoeddi a gweithredu cynlluniau strategol Cymraeg mewn addysg
86
Asesu’r galw am addysg cyfrwng Cymraeg
87
Rheoliadau a chanllawiau
RHAN 5
SWYDDOGAETHAU AMRYWIOL YSGOLION
Brecwast am ddim mewn ysgolion cynradd
88
Dyletswydd i ddarparu brecwast am ddim i ddisgyblion mewn ysgolion cynradd
89
Darpariaeth drosiannol
90
Dehongli adrannau 88 a 89
Pŵer i godi tâl am brydau bwyd
91
Diwygio’r pŵer i godi tâl am brydau bwyd ysgol etc
Cwnsela mewn ysgolion
92
Gwasanaethau cwnsela annibynnol ar gyfer disgyblion ysgol a phlant eraill
93
Gwybodaeth am wasanaethau cwnsela annibynnol eraill
Cyfarfodydd rhieni
94
Dyletswydd corff llywodraethu ysgol a gynhelir i gynnal cyfarfodydd yn dilyn deiseb gan rieni
95
Diddymu dyletswydd i gynnal cyfarfod blynyddol rhieni
Cod ymarfer ar y berthynas rhwng awdurdodau lleol ac ysgolion
96
Diddymu’r ddarpariaeth am god ymarfer ar gyfer y berthynas rhwng awdurdodau lleol ac ysgolion
RHAN 6
CYFFREDINOL
97
Gorchmynion a rheoliadau
98
Dehongli’n gyffredinol a mynegai o ymadroddion sydd wedi eu diffinio
99
Mân ddiwygiadau a diwygiadau canlyniadol
100
Cychwyn
101
Enw byr y Ddeddf hon a’i chynnwys yn un o’r Deddfau Addysg
ATODLEN 1
CYRFF LLYWODRAETHU SYDD WEDI EU FFURFIO O AELODAU GWEITHREDIAETH INTERIM
1
Dehongli’r Atodlen
2
Y corff llywodraethu i gael ei ffurfio o aelodau a benodir gan awdurdod priodol
3
Effaith hysbysiad o dan adran 7 neu 14
4
Nifer yr aelodau gweithrediaeth interim
5
Telerau penodi aelodau gweithrediaeth interim
6
Dyletswydd yr awdurdod priodol i hysbysu personau eraill
7
Pŵer i bennu hyd cyfnod interim
8
Cadeirydd
9
Cydnabyddiaeth a lwfansau
10
Dyletswydd y bwrdd gweithrediaeth interim
11
Trafodion y bwrdd gweithrediaeth interim
12
Effaith ar atal dros dro gyllideb ddirprwyedig
13
Eithrio darpariaethau statudol penodol
14
Cau’r ysgol
15
Hysbysu bod y corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal wedi ailddechrau llywodraethu
16
Yr amser pan fydd aelodau gweithrediaeth interim yn peidio â dal eu swydd
17
Sefydlu corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal
ATODLEN 2
NEWIDIADAU RHEOLEIDDIEDIG
RHAN 1
POB YSGOL A GYNHELIR
1
Mae paragraffau 2 a 3 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn...
2
Trosglwyddo safle
3
Ysgolion rhyw gymysg ac ysgolion un rhyw
RHAN 2
POB YSGOL A GYNHELIR AR WAHÂN I YSGOLION MEITHRIN A GYNHELIR
4
Mae paragraffau 5 i 8 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn...
5
Ystod oedran
6
Darpariaeth chweched dosbarth
7
Cyfrwng iaith – addysg gynradd
8
Cyfrwng iaith – addysg uwchradd
RHAN 3
YSGOLION CYMUNEDOL, YSGOLION SEFYDLEDIG AC YSGOLION GWIRFODDOL
9
Mae paragraffau 10 i 17 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn...
10
Newidiadau i fangreoedd
11
(1) Ehangu mangre’r ysgol a fyddai’n cynyddu capasiti’r ysgol os...
12
Gwneud ehangu dros dro, a fyddai ar yr adeg y’i...
13
Newid a wneir i fangre’r ysgol a fyddai’n lleihau capasiti’r...
14
At ddibenion paragraffau 10 i 13— (a) mae cyfeiriadau at...
15
Anghenion dysgu ychwanegol
16
Trefniadau derbyn
17
Darpariaeth fyrddio
RHAN 4
YSGOLION ARBENNIG
18
Mae paragraffau 19 i 21 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn...
19
Cynnydd yn nifer disgyblion
20
Darpariaeth fyrddio
21
Darpariaeth anghenion dysgu ychwanegol
RHAN 5
YSGOLION MEITHRIN A GYNHELIR
22
Mae paragraffau 23 i 25 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn...
23
Y man addysgu
24
Anghenion dysgu ychwanegol
25
Cyfrwng iaith
RHAN 6
ATODOL
26
Y pŵer i ddiwygio
ATODLEN 3
GWEITHREDU CYNIGION STATUDOL
RHAN 1
CYFRIFOLDEB DROS WEITHREDU
1
Dehongli
2
Cynigion ynghylch ysgolion cymunedol neu ysgolion meithrin a gynhelir
3
Cynigion ynghylch ysgolion sefydledig neu ysgolion gwirfoddol a reolir
4
Cynigion ynghylch ysgolion gwirfoddol a gynorthwyir
5
Cynigion ynghylch ysgolion arbennig cymunedol
6
Newid categori
RHAN 2
DARPARU MANGREOEDD A CHYMORTH ARALL
7
Darparu safle ac adeiladau i ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol a reolir
8
Grantiau mewn cysylltiad â gwariant penodol ynghylch ysgol wirfoddol a gynorthwyir boed hi’n un bresennol neu’n un arfaethedig
9
Cymorth mewn cysylltiad â chynnal a chadw a rhwymedigaethau eraill mewn perthynas ag ysgol wirfoddol a gynorthwyir
10
Cymorth mewn cysylltiad ag ysgol newydd wirfoddol a gynorthwyir
11
Dyletswydd i drosglwyddo buddiant mewn mangre a ddarperir o dan baragraff 9 neu 10
RHAN 3
GORCHMYNION ESEMPTIO TROSIANNOL AT DDIBENION DEDDF CYDRADDOLDEB 2010
12
Ysgolion un rhyw
ATODLEN 4
GWEITHREDU CYNIGION I NEWID CATEGORI YSGOL
RHAN 1
CYFLWYNIAD
1
Dehongli
2
Gweithredu
RHAN 2
TROSGLWYDDO STAFF
3
Newid i ysgol wirfoddol a gynorthwyir
4
Newid i ysgol gymunedol neu ysgol wirfoddol a reolir
5
Newid i ysgol wirfoddol a gynorthwyir sydd â chymeriad crefyddol
RHAN 3
TROSGLWYDDO TIR
6
Effaith trosglwyddo
7
Mae unrhyw gyfeiriad yn y Rhan hon o’r Atodlen hon,...
8
Nid yw trosglwyddo tir o dan yr Atodlen hon yn...
9
Yn ei gymhwysiad at drosglwyddo o dan yr Atodlen hon,...
10
Newid o ysgol gymunedol i ysgol wirfoddol a gynorthwyir
11
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) pan fo’n ofynnol...
12
Newid o ysgol gymunedol i ysgol wirfoddol a reolir
13
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) pan fo’n ofynnol...
14
Newid o ysgol sefydledig i ysgol gymunedol
15
(1) Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n...
16
Newid o ysgol sefydledig i ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir
17
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) pan fo’n ofynnol...
18
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) pan fo’n ofynnol...
19
Newid o ysgol wirfoddol a gynorthwyir i ysgol gymunedol
20
(1) Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n...
21
Newid o ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir i ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir
22
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) pan fo’n ofynnol...
23
Newid o ysgol sefydledig, ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir i ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir
24
Newid o ysgol wirfoddol a reolir i ysgol gymunedol
25
(1) Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n...
26
Trosglwyddiadau heb eu cwblhau
27
Trosglwyddo hawl i ddefnyddio tir
28
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) os yw paragraff...
29
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys— (a) os yw paragraff...
30
Eithrio rhag trosglwyddo
31
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys os ceir y canlynol...
32
(1) Mae is-baragraff (2) yn gymwys yn absenoldeb cytundeb o...
33
(1) Caiff cytundeb o dan baragraff 31 ddarparu bod y...
34
Ym mharagraffau 31 a 32— ystyr “y trosglwyddai arfaethedig” (“the...
35
Cyfyngiadau ar waredu neu ddefnyddio tir
36
(1) Tra bod y weithdrefn o ddod yn ysgol o...
37
(1) Tra bod y weithdrefn ar gyfer dod yn ysgol...
RHAN 4
ATODOL
38
Llywodraethu ysgol
39
Darpariaethau trosiannol - derbyniadau
ATODLEN 5
MÂN DDIWYGIADAU A DIWYGIADAU CANLYNIADOL
RHAN 1
DIWYGIADAU SY’N YMWNEUD Â RHAN 2 (SAFONAU)
1
Deddf Diwygio Addysg 1988
2
Deddf Addysg 1996
3
Deddf Addysgu ac Addysg Uwch 1998
4
Deddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998
5
Deddf Llywodraeth Leol 2000
6
Deddf Addysg 2002
7
Deddf Plant 2004
8
Deddf Addysg 2005
9
Deddf Addysg ac Arolygiadau 2006
10
Deddf Gofal Plant 2006
11
Deddf Cydraddoldeb 2010
12
Deddf Prentisiaethau, Sgiliau, Plant a Dysgu 2009
13
Mesur Addysg (Cymru) 2011
RHAN 2
DIWYGIADAU SY’N YMWNEUD Â RHAN 3 (TREFNIADAETH YSGOL)
14
Deddf Diwygio Addysg 1988
15...
16
Deddf Addysg Bellach ac Addysg Uwch 1992
17
Deddf Addysg 1996
18
Deddf Addysg 1997
19
Deddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998
20
Deddf Dysgu a Sgiliau 2000
21
Deddf Addysg 2002
22
Deddf Addysg 2005
23
Deddf Addysg ac Arolygiadau 2006
24
Deddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006
25
Mesur Teithio gan Ddysgwyr (Cymru) 2008
26
Mesur Dysgu a Sgiliau (Cymru) 2009
27
Mesur Bwyta’n Iach mewn Ysgolion (Cymru) 2009
28
Deddf Cydraddoldeb 2010
29
Mesur Addysg (Cymru) 2011
30
Mesur y Gymraeg (Cymru) 2011
RHAN 3
DIWYGIADAU SY’N YMWNEUD Â RHAN 5 (DYLETSWYDDAU AMRYWIOL YSGOLION)
31
Deddf Addysg 1996 a gorchmynion a wneir odani
32
Deddf Addysg 2002
33
Deddf Addysg 2005
34
Deddf Addysg ac Arolygiadau 2006
35
Mesur Bwyta’n Iach mewn Ysgolion (Cymru) 2009
36
Deddf Addysg 2011

Deddf Safonau a Threfniadaeth Ysgolion (Cymru) 2013
2013 dccc 1
Deddf gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru i ddiwygio pwerau awdurdodau lleol a Gweinidogion Cymru i ymyrryd ym materion rhedeg ysgolion a gynhelir gan awdurdodau lleol ac sy’n peri pryder; diwygio pwerau Gweinidogion Cymru i ymyrryd ym materion arfer swyddogaethau addysg gan awdurdodau lleol; darparu ar gyfer canllawiau gwella ysgolion; diwygio’r trefniadau statudol ar gyfer trefniadaeth ysgolion a gynhelir; darparu ar gyfer cynlluniau strategol Cymraeg mewn addysg; gwneud darpariaeth amrywiol mewn perthynas ag ysgolion a gynhelir; ac at ddibenion cysylltiedig.
[4 Mawrth 2013]
Gan ei fod wedi ei basio gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru ac wedi derbyn cydsyniad Ei Mawrhydi, deddfir fel a ganlyn: