Erthygl 3

ATODLEN 5 DANGOSYDDION AMGYLCHEDDOL

Rhif y Dangosydd	Disgrifiad y dangosydd	Manylion y dangosydd
BVPI 81	A yw'r awdurdod lleol wedi cwblhau adolygiad ac asesiad llawn o ansawdd aer ei ardal, gan gynnwys ymgynghori â'r ymgynghoreion statudol er mwyn penderfynu a oes rhaid dynodi ardal rheoli ansawdd aer neu beidio?	Mae Rhan IV o Ddeddf yr Amgylchedd 1995 (p. 25) yn ei gwneud yn ofynnol i bob awdurdod lleol adolygu ac asesu ansawdd aer ei ardal. Os yw'r awdurdod lleol o'r farn ei bod yn annhebygol y bodlonir un neu ragor o'r amcanion ansawdd aer, fel y'u rhagnodir yn y rheoliadau, o fewn y cyfnod perthnasol, rhaid iddo ddatgan ardal rheoli ansawdd aer. Wedyn, rhaid iddo lunio cynllun gweithredu sy'n nodi'r mesurau y mae'n bwriadu eu cymryd i fodloni'r amcanion gan gynnwys amserlen ar gyfer eu gweithredu. Mae adran 84(1) o Ddeddf yr Amgylchedd 1995 yn ei gwneud yn ofynnol i'r awdurdodau gynnal asesiad pellach o ansawdd yr aer ar hyn o bryd a'r ansawdd debygol yn y dyfodol mewn ardal rheoli ansawdd aer ddynodedig. Er nad oedd dyddiad cau statudol, y disgwyl oedd y byddai awdurdodau lleol Cymru wedi cwblhau eu hadolygiad a'u hasesiad cychwynnol erbyn Rhagfyr 1999. Yr ydys wrthi ar hyn o bryd yn ymgynghori â hwy i ganfod faint sydd wedi bodloni'r dyddiad hwnnw. Yng ngoleuni'r canfyddiadau hyn, fe ellid ystyried ymestyn y dyddiad cau i Fehefin 2000, fel a wnaed yn Lloegr. Disgwylir i'r awdurdodau lleol gynhyrchu adroddiad drafft terfynol ar yr adolygiad a'r asesiad a ddylai nodi a ydynt yn bwriadu dynodi ardal rheoli ansawdd aer neu beidio. O dan Ddeddf 1995, mae'n ofynnol i'r awdurdodau lleol anfon yr adolygiad drafft i nifer o gyrff gan gynnwys y Cynulliad Cenedlaethol, at ddibenion ymgynghori. Mae gan y Cynulliad Cenedlaethol bwerau wrth gefn i'w gwneud yn ofynnol i'r awdurdodau lleol cymryd camau os ydynt yn methu â gwneud digon o gynnydd.
BVPI 82a	Cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi mewn tunelli – canran wedi'i ailgylchu	Ystyr “wedi'i ailgylchu” yw deunyddiau gwastraff cartrefi sydd wedi'u casglu a'u gosod ar wahân i wastraff trefol a'u prosesu wedyn i gynhyrchu cynhyrchion y gellir eu marchnata. Mae ailgylchu yn wahanol i ailddefnyddio cynhyrchion oherwydd yr angen i brosesu'r deunydd sydd wedi'i adfer. Ystyr “gwastraff cartrefi” yw'r holl wastraff a gesglir gan yr awdurdodau lleol o dan adran 45(1) o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990 (p.43), ynghyd â'r holl wastraff sy'n codi o Safleoedd Amwynder Dinesig a'r gwastraff a gesglir gan drydydd partïon y telir credydau ailgylchu casglu neu gredydau ailgylchu gwaredu amdanynt o dan adran 52 o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990. Ystyr “Safle Amwynder Dinesig” yw mannau a ddarperir gan yr awdurdodau lleol lle gall personau sy'n byw yn yr ardal roi eu gwastraff cartrefi (gwasanaethau a ddarperir o dan adran 51(1)b o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990). I osgoi amheuaeth, bydd yr holl wastraff a gesglir gan yr awdurdodau yn cynnwys gwastraff sy'n codi yn sgil: rowndiau casglu gwastraff (gan gynnwys rowndiau ar wahân ar gyfer casglu deunyddiau y gellir eu hailgylchu) glanhau strydoedd a chasglu sbwriel – glanhau traethau– casglu gwastraff swmpus – casglu gwastraff cartrefi peryglus – casglu gwastraff clinigol cartrefi casglu gwastraff gardd– systemau gollwng/dod ag ef clirio gwastraff wedi'i ollwng heb ganiatâd gwasanaethau sgip ar y penwythnos– unrhyw wastraff cartrefi arall a gesglir gan yr awdurdod
BVPI 82b	Cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi mewn tunelli – Y ganran sydd wedi'i gompostio	Ystyr “wedi'i gompostio” yw deunydd gwastraff organig sydd wedi'i ddadelfennu gan weithrediadau micro-organeddau yn aerobig mewn cyfleuster compostio canolog. Ni chynhwysir compostio gartref. Gweler y diffiniad llawn yn Atodlen 5 Dangosydd BVPI 82a ar gyfer cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi.
BVPI 82c	Cyfanswm y gwastraff trefol sy'n codi mewn tunelli – Y ganran a ddefnyddir i adfer gwres, pŵ er a ffynonellau	Ystyr “a ddefnyddir i adfer gwres, pŵ er a ffynonellau ynni eraill” yw hylosgi gwastraff o dan reolaeth mewn peiriant ynni eraill arbenigol yn unswydd i greu pŵ er a/neu wres o'r deunydd gwastraff sy'n bwydo'r peiriant hylosgi o dan reolaeth tanwydd sy'n deillio o sbwriel mewn peiriant arbenigol yn unswydd i gynhyrchu pŵ er a/neu wres o'r deunydd gwastraff sy'n bwydo'r peiriant cynhyrchu tanwyddau nwyol drwy adweithio gwastraff carbonaidd poeth ag aer, stêm neu ocsigen (nwyeiddio) dadelfennu gwastraff organig yn thermol i gynhyrchu cynhyrchion nwyaidd, hylifol a soled drwy pyrolysis dadelfennu gwastraffoedd organig yn fiolegol drwy dreuliad anaerobig. Ni chynhwysir y canlynol gweddillion lludw sydd wedi'u tirlenwi neu eu hailgylchu wedyn methan a adferwyd o dirlenwi deunyddiau a adferwyd i'w hailgylchu ar ôl llosgi gwastraff Gweler y diffiniad llawn yn Atodlen 5 Dangosydd BVPI 82a ar gyfer cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi – canran wedi'i ailgylchu.
BVPI 82d	Cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi mewn tunelli – Y ganran sydd wedi'i dirlenwi	Ystyr “wedi'i dirlenwi” yw gwastraff a roddwyd ar wyneb y tir, neu mewn strwythur a osodwyd ynddo; neu o dan wyneb y tir (mae tir yn cynnwys tir o dan ddŵ r, sydd uwchlaw'r marc distyll neu'r llanw mawr cyffredin). Gweler y diffiniad llawn yn Atodlen 5 Dangosydd BVPI 82a ar gyfer cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi.
BVPI 84	Kg o wastraff cartrefi a gesglir am bob pen	I'w lenwi gan yr awdurdodau lleol. Gwastraff cartrefi: ystyr “gwastraff cartrefi” yw'r ystyr a roddir i “household waste” fel y'i ddiffinnir yn a.75 o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990 (p.43) ac Atodlenni 1 a 2 o Reoliadau Gwastraff Rheoledig 1992 (O.S. 1992/588). Cyfrifer fel, X = Cyfanswm y gwastraff cartrefi sy'n codi ac a gasglwyd gan yr awdurdod o dan adran 45(1) o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990. plws Cyfanswm y gwastraff cartrefi mewn tunelli yn codi o Safleoedd Amwynder Dinesig plws Gwastraffoedd sy'n codi y telir credydau ailgylchu casglu neu gredydau ailgylchu gwaredu i drydydd partïon amdanynt o dan adran 52(4) o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990. Y = Y boblogaeth yn ardal yr awdurdod, gan ddefnyddio amcanestyniadau canol-blwyddyn y Swyddfa Ystadegau Gwladol. Ystyr “Safle Amwynder Dinesig” yw mannau a ddarperir gan yr awdurdod lle gall personau sy'n byw yn yr ardal roi eu gwastraff cartrefi (Gwasanaethau a ddarperir o dan adran 51(1)b o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990).
BVPI 85	Cost pob cilometr sgwar o gadw tir perthnasol y mae'r awdurdod lleol yn gyfrifol amdano yn glir rhag sbwriel	Cost net casglu sbwriel a glanhau strydoedd (fel y'u nodir ar Ffurflen Alldro Refeniw (RO) 6, llinell 5 colofn 7 llai grant penodol y tu allan i'r Cyllid Allanol Agregedig (AEF) wedi'i rhannu â km2 o unrhyw dir perthnasol. Diffinnir “tir perthnasol” yn adran 86 o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990. Deddf Diogelu'r Amgylchedd 1990 (p. 43)
BVPI 86	Cost casglu gwastraff fesul cartref	Cost net casglu gwastraff: cyfrifer fel RO6, Llinell 1, llai grantiau penodol y tu allan i'r Cyllid Allanol Agregedig (AEF) am y llinellau hynny wedi'i rhannu â nifer y cartrefi. Nifer y cartrefi: Rhestr Newidiadau y Swyddfa Brisio, y tudalen o dan y teitl ‘Statement of Numbers and Bands of All Properties Shown in the Valuation List for the Billing Authority Area’, ‘Grand Total Line’. Defnyddiwch y datganiad diwethaf sydd ar gael.
BVPI 87	Cost gwaredu gwastraff trefol fesul tunnell fetrig	Cost net rheoli gwastraff: cyfrifer fel: Gwariant uniongyrchol fel RO6, Llinell 2, Col. 7 llai grantiau penodol y tu allan i'r Cyllid Allanol Agregedig, llai cost net rheoli hen safleoedd tirlenwi, wedi'i rhannu â chyfanswm tunelli metrig gwastraff trefol yr ymdriniwyd ag ef o dan y gwariant hwnnw. Ystyr ‘cost net rheoli hen safleoedd tirlenwi’ yw unrhyw gostau, (gan gynnwys staff, gwasanaethau cynnal canolog, taliadau refeniw a chyfalaf) sy'n gysylltiedig â rheoli, monitro a rheoli llygredd hen safleoedd tirlenwi a weithredid gan yr awdurdod o'r blaen.
BVPI 88	Nifer y casgliadau a gollwyd am bob 100,000 o gasgliadau gwastraff cartrefi	Ystyr “casgliad a gollwyd” yw unrhyw gasgliad a hysbyswyd gan breswylydd/corff masnachol lle na chafodd y preswylydd ei hysbysu yn ysgrifenedig bod y trefniadau wedi'u newid unrhyw gasgliad y mae'r awdurdod yn gwybod na chafodd ei wneud ar y diwrnod rhagnodedig am fod yr awdurdod neu ei gontractiwr wedi methu, gan gynnwys y rhai a gollwyd oherwydd y tywydd neu weithredu diwydiannol unrhyw gasgliad na chafodd ei wneud ar y diwrnod rhagnodedig lle na chafodd y preswylwyr eu hysbysu yn ysgrifenedig bod y trefniadau wedi'u newid Ystyr “diwrnod rhagnodedig” yw'r diwrnod o'r wythnos pan gâi'r sbwriel ei gasglu fel rheol. Ystyr “hysbysu yn ysgrifenedig” yw drwy gyfrwng sachau sbwriel wedi'u hargraffu, taflenni, papurau newydd neu unrhyw gyfrwng ysgrifenedig arall a roddir i bob cartref/busnes perthnasol gan yr awdurdod neu ei gontractiwr. ac X = Nifer y casgliadau a gollwyd (gan gynnwys casgliadau deunyddiau y gellir eu hailgylchu ar wahân) Y = Nifer yr eiddo fel y'u rhestrir yn Rhestr Newidiadau y Swyddfa Brisio, y tudalen o dan y teitl ‘Statement of Numbers and Bands of All Properties Shown in the Valuation List for the Billing Authority Area’, ‘Grand Total Line’. Defnyddiwch y datganiad diwethaf sydd ar gael. Z = Nifer yr amserau penodedig ar gyfer casglu biniau yn y cyfnod.
BVPI 89	Canran y bobl sy'n fodlon ar y safonau glanweithdra	Arolwg boddhad ynghylch a yw'r preswylwyr o'r farn bod yr awdurdod lleol wedi cyflawni ei ddyletswydd i gadw'r tir yn rhydd rhag sbwriel. Ystyr “tir perthnasol” yw'r ystyr a roddir i “relevant land” yn adran 86 o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990. Deddf Diogelu'r Amgylchedd 1990 (p. 43)
BVPI 90	Canran y bobl sy'n mynegi boddhad ag a) Cyfleusterau Ailgylchu, b) Casgliadau Gwastraff Cartrefi ac c) Safleoedd Amwynder Dinesig	Y ganran yn dweud eu bod yn fodlon iawn neu'n weddol fodlon ar y canlynol: a Y gwasanaeth casglu sbwriel yn gyffredinol b Y ddarpariaeth cyfleusterau ailgylchu yn gyffredinol c Y gwasanaeth safleoedd amwynder dinesig yn gyffredinol I'w lenwi gan yr awdurdodau lleol. Ystyr ‘Safle Amwynder Dinesig’ yw mannau a ddarperir gan yr awdurdod lle gall personau sy'n preswylio yn yr ardal roi eu gwastraff cartrefi (Gwasanaethau a ddarperir o dan adran 51(1)b o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990).
BVPI 91	Y ganran o'r boblogaeth a wasanaethir gan gasgliad wrth ymyl y ffordd o ddeunyddiau y gellir eu hailgylchu neu sydd o fewn 1 cilometr o ganolfan ailgylchu	Ystyr ‘poblogaeth’ yw'r boblogaeth yn ardal yr awdurdod. Ystyr ‘1 cilometr’ yw radiws o 1km (fel yr hed y frân). Ystyr ‘canolfan ailgylchu’ yw banciau gollwng / dod ag ef mewn un man lle un gall neu fwy o ddeunyddiau gael eu rhoi mannau a ddarperir gan yr awdurdod lle gall personau sy'n preswylio yn yr ardal roi eu gwastraff cartrefi (Gwasanaethau a ddarperir o dan adran 51(1)b o Ddeddf Diogelu'r Amgylchedd 1990) lle darperir banciau dod ag ef. unrhyw gyfleuster adfer deunyddiau (MRF) a ddarperir gan yr awdurdod, lle gall aelodau'r cyhoedd roi eu gwastraff ailgylchadwy.